- Autor: Kłodzińska Anna
- Tytuł: Świetlista igła
- Wydawnictwo: Czytelnik
- Seria: Z Jamnikiem
- Podseria: Rewolwer
- Rok wydania: 1969
- Nakład: 60280
- Recenzent: Grzegorz Cielecki
LINK Recenzja Jarosława Kiereńskiego
LINK Recenzja Roberta Leśniewskiego
LINK Recenzja Roberta Żebrowskiego

Laserowy zawrót głowy
Ktoś włamał się do Instytutu Chemii i skradł z szafy pancernej niezwykle ważny maszynopis tyczący promieniowania. Ktoś zamordował inżyniera Mikolca z Ośrodka Elektroniki i znowu zniknęła ważna praca – tym razem o krysztale KPD. W końcu ktoś zamordował Bożenę Straszewską, a ciało jej odnaleziono w podwarszawskim lesie. A to wcale nie wszystko.
Skłonność Anny Kłodzińskiej do wszelkich nowinek technicznych znamy nie od dziś. Wystarczy zajrzeć do książki „Potem przychodzi ktoś inny”. Tam także akcja ogniskowała się w Centralnym Laboratorium, ale chodziło o nowe antybiotyki.
Autorka wrzuca do książki mnóstwo pseudofachowego słownictwa. Rzućmy okiem na kilka fraz: „skręcenie płaszczyzny polaryzacji”, „kwantowy generator świetlny”, „modulacja światła laserowego”. Jest tego dużo więcej, ale to wszystko jedynie mydlenie oczu i na pewno nie zniechęci do lektury prawdziwego pasjonata powieści milicyjnej.
Oczywiście właściwa intuicja sugeruje czytelnikowi, że może chodzić o szpiegostwo, jednak w narracji argument ten jest kilka razy utrącany. Zupełnie jakby autorka nie mogła się zdecydować, czy pisze kryminał dla serii z Jamnikiem czy serii Labirynt. Wygląda jakby powieść została gruntownie przebudowana po jej napisaniu. Już sam fakt, że śledztwo prowadzi początkowo porucznik Nowak i pułkownik Brezga o tym świadczy. Dopiero w kolejnych rozdziałach dołącza kapitan Szczęsny, major Daniłowicz i porucznik Kręglewski – stali bohaterowie Kłodzińskiej, na których czekałem z utęsknieniem. Szczęsny szybko stwierdza, że za wszystkimi tymi przestępstwami stoi facet poruszający się wozem opel-record 1700, co czyni go łatwiej namierzalnym, niż gdyby posługiwał się fiatem, warszawą czy syrenką. Po znalezieniu zwłok żony docenta Straszewskiego sprawa jest już w zasadzie dla Szczęsnego jasna. Dlatego nie boi się on prowokacji wobec pewnego leśniczego. Szczęsny często zresztą działa incognito (wspomnijmy choćby „Wraka”, gdzie z impetem wkracza w środowisko narkomanów).
Można by przypuszczać, że „Świetlista igła ” to powieść nieco w duchu science-fiction, bowiem pada sugestia, że powstał nowy typ lasera, którego cienki promień idealnie nadawałby się na genialne narzędzie zbrodni. W finale mamy jednak niespodziankę, co pozwala uniknąć takiej kategoryzacji.
Narracja biegnie kilkutorowo, milicjantów mamy tu na kopy, czytelnik jest wodzony za nos co kilka stron, ale nie brak też oczywistości i sytuacji naiwnych. Słowem pełna Kłodzińska w Kłodzińskiej. Bohaterowie rozbijają się po „Bristolach”, „Europejskich”, „Poloniach” i „Grandach”. W sceny erotyczne wkracza brutalny zimny umysł przebiegłego przestępcy: „- Chodź tutaj – zawołała Bożena (…) Leżała na tapczanie, sennie uśmiechnięta, przyzywająca, pełna oczekiwania. Kiedy podszedł, wolnymi ruchami zrzuciła z siebie szlafrok. Dasz mi nie tylko to – pomyślał, obejmując jej nagie plecy”. W tym miejscu scena się kończy, mamy gwiazdkę, po której pojawia się…Pułkownik Stablewski i przechodzimy do zupełnie innej sceny. I tak bez chwili wytchnienia, na złamanie karku, bez chwili oddechu. Autorka wie, jak zatrzymać uwagę czytelnika.
Na chwilę pojawia się w powieści prokurator Iłowski, o którym wiemy, że jest nerwowy i ma bliznę na twarzy – pamiątka z partyzantki. To takie drobne wtrącenie, jakie zdarzało się autorce, zanim jeszcze zaczęła wyraziście akcentować postawę ideową, co nastąpi za kilka lat.
Z ciekawostek warto wspomnieć, że Szczęsny z Kręglewskim skorzystali z oferty baru „Cybernetyk”, wybierając z menu pieczeń wołową i pyzy. W Warszawie działa …17 placówek naukowych pełnych zdolnych chemików i fizyków, tworzących epokowe prace, warte pozyskania. Niektóre z tych placówek noszą krotochwilne nazwy, jak „T-6” czy „F-2”. Pojawia się także tajemnicza milicyjna służba „X”. Nasza stolica jest także miastem poliglotów:” Pół Warszawy mówi dziś po angielsku”.
Przyznaję, że „Świetlista igła” jest nieco chaotyczna i mniej zwarta dramaturgicznie, niż większość dzieł Anny Kłodzińskiej, ale sądzę że był to celowy zabieg. Chodziło po prostu o to, by oddać maksymalnie wiernie meandry myśli naukowców, którzy przecież są zanurzeni w swoich badaniach. Do tego stopnia, że nie wiedzą, czy wolą koniak od jarzębiaku, co przecież żadnej przeciętnej osobie nie mogłoby się przydarzyć. A wszak ja jestem jedynie przeciętnym recenzentem.
