Girtler Leszek – Bank nieuczciwości 336/2026

  • Autor: Girtler Leszek
  • Tytuł: Bank nieuczciwości
  • Wydawnictwo: Śląsk
  • Rok wydania: 1985
  • Nakład: 10300
  • Recenzent: Robert Żebrowski

Komputerlandia

Leszek Girtler (ur. 1947) w roku 1982 otrzymał II nagrodę w konkursie „Iskier” na debiut prozatorski. Recenzowana pozycja jest drugą książką w jego karierze. Liczy 144 strony, a cena okładkowa to 110 zł. Zwróciłem na nią uwagę z powodu „nieuczciwości” w tytule i paska z tzw. taśmy dziurkowanej (stosowanej do zapisu programów komputerowych i danych) zakrywającego oczy mężczyzny przedstawionego na okładce, co sugeruje popełnienie przez niego przestępstwa. Nie trzeba wiele myśleć, by skojarzyć „nieuczciwe” przestępstwo jako oszustwo.

Akcja toczy się gdzieś w Polsce, ale nie potrafię określić kiedy.

Mgr inż. Marian Bielecki pracował w zespole ISC Centrum Komputerowego „CEK” gdzie pod kierunkiem swojego dobrego znajomego prof. Kotowskiego, zajmował się Bankiem Zasobów. Profesor jednak z jakichś powodów popadł w niełaskę u dyrektora Centrum Romana Necketa, został zdjęty ze stanowiska i odsunięty od badań. Jego miejsce zajął Jańczyk – jego dotychczasowy zastępca, a na jego miejsce wskoczył kierownik Szalej. Stanowisko kierownika pracowni przydzielono Bieleckiemu, choć ten, z uwagi na lojalność wobec profesora, nie był z tego zadowolony. Zlecono mu kontynuowanie badań, którymi zajmował się Kotowski, a do pomocy przydzielono programistę Zdzicha Próchnickiego. Problem w tym, że profesor zatrzymał sobie całą dokumentację. Bielecki udał się do niego, by porozmawiać na ten temat. W czasie rozmowy Kotowski niespodziewanie zasłabł i zmarł. Na szczęście dokumentacji z badań nie zniszczył i trafiła ona do nowego kierownika. Wkrótce do szpitala trafił Próchnicki. Bielecki widząc, że coś złego dzieje się w Centrum podjął się niebezpiecznej rozgrywki z samym dyrektorem …

Tak naprawdę to nie wiem, czy w powieści zaistniało jakieś przestępstwo. Pojawia się w tle jakiś szantaż, groźby, przywłaszczenie praw autorskich i … coś jeszcze, ale by milicja przedstawiła komuś zarzuty w tej sprawie, to chyba za mało. Mimo wszystko fabuła jest dość porządna, bardzo życiowa, z napięciem wzmagającym się wraz z upływem czasu, z poczuciem jakiegoś zagrożenia, a jej finał trochę zaskakujący. Większość czytelników pewnie zakwalifikowałaby tę powieść jako obyczajową, ja jednak obstawałbym za sensacją, choć specyficzną.

Dzięki tej książce przypomniałem sobie lata 80. i komputerowe szaleństwo, które zaczęło ogarniać Polskę, i te wszystkie pecety jak: Atari (800 XL), Amstrad (464), Commodore (64), Amiga (500), ZX Spectrum, kasety z długo wgrywającymi się przez magnetofon grami i programami, no i gazety komputerowe w kioskach („Bajtek” i „Komputer”).